Tuvalet Çekişmeleri

“Tuvalet eğitiminde ipler kimin elindedir?” sorusunun cevabı; tabi ki çocukların olurdu. Ebeveynler ve çocuklar arasında temel çatışma alanlarından biri de tuvalet eğitimidir. İsteseniz de bu ipleri çocuktan alamazsınız. Fazlaca zorlayıcı, tehdit edici, utandırıcı ya da kontrolcü olabilirsiniz. Ancak bu işleri daha kötü yapmaktan öteye gitmez, şimdi ya da gelecekte…  Unutmayın ki öncelikle beze yapmayı öğreterek onlara bu alışkanlığı biz kazandırıyoruz. Alışkanlıkların değişmesi zaman, çaba ve sabır gerektirir.

Nasıl olsa öğrenir diyerek ileri tarihlere bırakmakta yine psikolojik gelişim açısından uygun olmayacaktır. Hazır olduğuna dair sinyalleri takip etmek, tuvalete yapmak için yüreklendirmek, bu süreçte olumlu yönde desteklemek önemli olacaktır.

Tuvalet eğitimi ile ilgili bazı temel öneriler şöyle olabilir;

  • Aceleci Olmayın

Herhangi bir sağlık problemi olmayan bir yetişkini beziyle göremezsiniz. Her çocuk bir gün o tuvalete yapacaktır. Ancak çocukların kendine özgü hazır olduğu bir zaman vardır. Bu bazen anne-babaların aceleci ya da kaygılı tutumlarına uygun olmayabilir. Ancak burada ebeveynden çok çocuğun hazır olması önemlidir.

  • Hazır Olduğuna Dair Sinyalleri Takip Edin

Tuvalet eğitimi için uygun zaman 24-36 aylar arasıdır. Çocuğunuz normal kas ve bilişsel gelişime sahipse bu aylar uygun olabilir. Çocuğunuzun tuvalet eğitimi alabilmesi için; yürüyebiliyor olması, bazı basit kelimeler ya da hareketlerle kendini ifade edebiliyor olması, söylediğiniz basit komutları anlayabiliyor olması, rahat çıkarılabilen eşofman vb alt giyimi kendi başına giyip çıkarabiliyor olması gerekir.

Çocuklar aslında hazır olduğuna dair bazı sinyaller verirler.  Çocuğunuz eğer bezinden rahatsız olmaya başlamışsa, tuvaleti geldiğinde ya da yaptıktan sonra “çiş” gibi söylemleri oluyor ya da bezini tutup gösteriyorsa, gün içinde 2-3 saat kuru kalabiliyorsa hazır olduğunu düşünebilirsiniz.

  • Tuvalet Eğitimine Çocuğu Hazırlamak

Çocuğunuzun artık hazır olduğunu düşünüyorsunuz, ancak yine de hemen tuvalet eğitimine başlamak uygun olmayacaktır. Unutmayın ki çocuğunuzun tuvaleti beze yapmak gibi bir alışkanlığı var. Bunun başka şekilde halledilebileceğine dair bir fikri henüz olmayabilir. Öncelikle onu tuvalet ile tanıştırmanız gerekecektir. “ Bizim bezimiz yok, bizler tuvaletimizi buraya yapıyoruz, sonrasında sifonu çekiyoruz. Bir süre sonra sen de buraya yapacaksın” denilebilir. Oyun ayısını ya da bebeğini oyunlarda tuvalete oturtabilir, öncelikle oyunlarda oyuncaklarıyla konuşarak başlayabilirsiniz. Eğitim öncesinde çocuğunuzun tuvaletinin geldiğini fark ettiğiniz zamanlarda çocuğunuzu kıyafetleriyle tuvalete veya lazımlığa oturtmak, sifon çekmesine izin vermek çocuğun alışmasını sağlayabilir. Bezinin artık küçük geldiği, tuvalete yapmanın onu daha rahat ettirebileceği anlatılabilir. Tuvalet eğitimi ile ilgili hikayeler okunabilir.

  • Sizin Hazır Olmanız Önemlidir

Çocuk kadar tuvalet eğitimine katılacak kişilerin de hazır olması önemlidir. Taşınma öncesi veya sonrası, işlerinizin yoğun olduğu bir dönemde, olumsuz bir hayat olayının sonrasında başlamak uygun olmayacaktır. Çünkü bu süreçte çocuğunuzun sizin desteğinize, sabrınıza, uygun yönlendirmelerinize ihtiyacı vardır. Sizin de kendinizi hazır hissettiğiniz bir dönemde olması hem işleri kolaylaştırıp hızlandıracak, hem de çatışmaları azaltacaktır. Tuvalet eğitimine katılan yetişkinlerin mümkün olduğu kadar benzer tutumlar sergilemesi iyi olacaktır.

  • Tuvalet Eğitimi Süreci

Bazı çocuklar tuvalete adaptörle yapmayı, bazı çocuklar ise lazımlığa yapmayı daha kolay bulurlar. Direk tuvalete yapmaktan bazı çocuklar korkabilir, vücutlarının bir parçasını bırakmak istemeyebilir, üzerlerine sıçrayan sudan rahatsız olabilirler. Mümkün olduğu kadar çocuğun seçimlerine saygı duymak iyi olacaktır. Bu süreçte birçok kaza ile karşılaşabilirsiniz, tahammülünüz ölçüsünde evde bazı düzenlemeleri önceden yapabilirsiniz ( halıları kaldırmak gibi). Tuvalet eğitimine başlandıktan sonra bez artık kullanılmamalıdır, çünkü bu karmaşık mesajlar vererek süreci uzatabilir. Çocuğunuza mümkün olduğu kadar kolay çıkarılabilir kıyafetler giydirmek uygun olacaktır. Çünkü çocuklar bu dönemde tuvaletlerini uzun süre tutamazlar hem de onların kendi başına giyip çıkarabileceği kıyafetlerin olması özerkliklerini de destekleyecektir. Çocuğunuzdan gelen tuvalet ile ilgili sinyalleri takip etmeniz, tuvalet rutinleri oluşmuşsa ona uygun saatlerde tuvalete yönlendirmeniz süreci kolaylaştırır. Sifona basmayı ve tuvaletine veda etmeyi birçok çocuk sever. Lazımlığa yapmışsa da birlikte tuvalete gönderip sifon çekme etkinliğini yapabilirsiniz. Fazla abartmadan sözel ödüllendirmeler faydalı olacaktır.

Eğer küçük kazalar olmuşsa mümkün olduğu kadar kızmadan, utandırmadan davranmak önemlidir. Böyle kazaların olabileceği, bir daha ki sefere tuvalete yetiştirmeyi başarabileceği yönünde cesaretlendirilmelidir.

Eğer çocuk aşırı tepkiler veriyor, tuvalete yapmayı ısrarla reddediyorsa, çocuk hazır olana kadar süreci ertelemek uygun olacaktır.

 

Sevgiyle kalın…